Terug naar Waar werken wij

Masiphumelele: leven in een shack

 

 

zo kom je binnen

Maputejo is 24 jaar en woont sinds 2004 in Masiphumelele. Ze is afkomstig van de Eastern Cape, Mount Fletcher. Daar groeide ze op bij haar grootouders. Haar ouders woonden in Johannesburg, waar vader in de mijnen werkte. Toen vader op een dag te horen kreeg dat er geen werk meer voor hem was belde hij zijn neef in Kaapstad en verhuisde die kant op. Toen de grootouders overleden verhuisde ook Maputejo naar Masiphumelele. Ze woont in een shack die in vier delen is opgedeeld en verhuurd wordt door haar oudere zus. Die woonde daar eerst zelf,  maar ze woont nu in een grotere shack verderop. Haar dochtertje Nomtu van twee jaar woont bij haar ouders. Momenteel wonen haar ouders in Darling. Aan de wand van de shack hangt een fotootje. Soms komt Nomtu met haar grootouders bij mammie op bezoek.

In de shack heeft Maputejo sinds kort haar eigen (koud) waterpunt. Al een hele luxe. Water haal je normaal op de centrale wasplaats waar ook de toiletten zijn. ’s Morgens staat daar een hele rij van mensen die zich een beetje willen wassen. Douches zijn er niet. Maputejo kan zichzelf achter een gordijn met een washandje wassen. Als je dit in het openbaar moet doen, verloopt jezelf wassen ook meer provisorisch. Voorheen  was het voor haar een hele toer om op tijd op haar werk te komen vanwege die wachttijd. Nu ze haar eigen kraan heeft gaat dit beter. Ze werkt in een cosmetica zaak, hoe ironisch. 6 dagen per maand is ze vrij. 

Elektriciteit heeft ze ook. De centrale doos zit bij de buren. Per maand wordt geld opgehaald voor de elektriciteit. Gebruik je meer, dan moet je bijbetalen. Het is daarom extra belangrijk om altijd vriendelijk te blijven naar je buren. Je bent van hen afhankelijk in je voorzieningen.

Haar ruimte bestaat uit een voorportaaltje met kraan, wat keukengerei en een koelkast en vervolgens een centrale ruimte waar net een tweepersoonsbed , een versleten kastje waar de TV op staat en een losse versleten stoel in past en er hangt een plank om wat spullen op te leggen. In een nis liggen spullen opgestapeld. Er liggen matten op de vloer met daaronder plastic zakken in een poging het opkomende grondwater bij regenval buiten te houden. Het dak zit dichtgestopt met oude kleding en vodden. en de ruimte van de buren hangt slechts een gordijn.

Tussen haar ruimte en die van de buren hangt slechts een gordijn.Je hebt totaal geen privacy. Je moet opletten als je telefoneert. Men kan alles horen wat je zegt. 

Ze heeft vanwege de elektriciteit een koelkast en een TV. Er is geen goede antenne, dus enkel een “sneeuwbeeld”. Deze staat de hele dag aan om haar eenzaamheid te verdrijven. Daarnaast wordt de tijd verdaan met “airtime” (internetten op telefoon).

Binnen in de shack

Wil je naar het toilet dan heb je voor plas een emmer in je eigen shack die je leegt in de centrale toiletten. Deze zitten tegenwoordig op slot om te voorkomen dat ze heel vies of vol rommel worden achtergelaten. Moet je voor je grote boodschap dan moet je dus eerst de sleutel gaan vragen bij de bewoners die dit beheren. Lekker gemakkelijk als je haast hebt vanwege problemen met je ontlasting of als je ziek bent! De toiletten worden enkele keren per maand schoongemaakt maar er zijn ca 15 toiletten voor een paar duizend volwassenen en kinderen (!)

Kleding wassen doe je in een teil met de hand ( of de voeten) bij het centrale waterpunt. Over alle schuttingen en hekwerken hangt vaak kleding te drogen. In de zomer werkt dat prima, maar stel je het natte seizoen eens voor.

Goedkoop zul je denken… nee, ook voor deze accommodatie betaalt ze huur, en geld voor elektriciteit en water. Het precieze bedrag weten we niet.

Vanuit het werk gaat Maputejo direct naar haar oudere zus Penny, die getrouwd is en kinderen heeft en een grotere shack bewoont verderop in Masiphumelele. Ze heeft geen vrienden in Masiphumelele. Haar ouders hebben gezegd dat ze met haar zus moet leven, dus vertrouwt ze verder niemand.

Is er toekomst? Maputejo heeft papieren ingevuld en ze hoopt dat ze ooit een stenen RDP huis toegewezen zal krijgen. Aan de overkant van de nieuwe weg worden er een aantal gebouwd maar niemand weet onder hoeveel wachtenden deze verdeeld zullen moeten worden……….